{"id":3016,"date":"2026-04-22T08:15:30","date_gmt":"2026-04-22T08:15:30","guid":{"rendered":"https:\/\/vhfleet.ro\/wp\/?p=3016"},"modified":"2026-09-04T12:51:43","modified_gmt":"2026-09-04T12:51:43","slug":"dlaczego-polskie-parafie-wciaz-przegrywaja-z-remontami-zabytkowych-dachow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/vhfleet.ro\/wp\/?p=3016","title":{"rendered":"Dlaczego polskie parafie wci\u0105\u017c przegrywaj\u0105 z remontami zabytkowych dach\u00f3w"},"content":{"rendered":"

Gdy w 2019 r. run\u0105\u0142 fragment dachu na zabytkowym ko\u015bciele w ma\u0142ej miejscowo\u015bci na Mazowszu, proboszcz przez trzy tygodnie szuka\u0142 firmy, kt\u00f3ra zgodzi\u0142aby si\u0119 podj\u0105\u0107 naprawy. Nie chodzi\u0142o o pieni\u0105dze. Chodzi\u0142o o to, \u017ce nikt nie chcia\u0142 pracowa\u0107 na wysoko\u015bci dwudziestu metr\u00f3w przy XIV-wiecznej wi\u0119\u017abie, do kt\u00f3rej nie da\u0142o si\u0119 podjecha\u0107 \u017cadnym nowoczesnym sprz\u0119tem. Ostatecznie pomogli mu dekarze z firmy, kt\u00f3ra od lat specjalizuje si\u0119 w konserwacji pokry\u0107 dachowych na obiektach sakralnych. Ich stron\u0119 mo\u017cna znale\u017a\u0107 pod adresem www.parafiacyglas.pl<\/a>, ale sam proboszcz przyznaje, \u017ce gdyby nie polecenie z kurii, pewnie szuka\u0142by dalej. Problem w tym, \u017ce takich proboszcz\u00f3w w Polsce s\u0105 setki.<\/p>\n

Rynek, kt\u00f3ry boi si\u0119 starych dach\u00f3w<\/h2>\n

Wi\u0119kszo\u015b\u0107 firm dekarskich w Polsce \u017cyje z monta\u017cu blachy trapezowej na halach magazynowych albo z wymiany poszycia na nowych domach jednorodzinnych. To szybkie, przewidywalne zlecenia. Inwestor p\u0142aci z g\u00f3ry, nie ma niespodzianek, a dekarz wraca do domu o siedemnastej. Zabytek to co\u015b zupe\u0142nie innego. Tu ka\u017cdy dzie\u0144 pracy przynosi nowe odkrycie: zbutwia\u0142\u0105 krokiew, gniazdo ptak\u00f3w w murze, fragment oryginalnej dach\u00f3wki z XVIII wieku, kt\u00f3r\u0105 trzeba zachowa\u0107 za wszelk\u0105 cen\u0119.<\/p>\n

Parafie nie s\u0105 te\u017c \u0142atwym klientem. Nie maj\u0105 pieni\u0119dzy na start, czekaj\u0105 na dotacje z konserwatora zabytk\u00f3w, a p\u0142atno\u015bci rozk\u0142adaj\u0105 na raty. Dodajmy do tego fakt, \u017ce w gr\u0119 wchodzi bezpiecze\u0144stwo ludzi i cz\u0119sto niepowtarzalna warto\u015b\u0107 historyczna budowli, a otrzymamy przepis na to, dlaczego wiele ekip po prostu odmawia. Konsekwencja jest taka, \u017ce prace przy zabytkowych dachach trwaj\u0105 w Polsce latami. A w mi\u0119dzyczasie woda robi swoje.<\/p>\n

W ubieg\u0142ym roku opublikowano szacunki, wed\u0142ug kt\u00f3rych w po\u0142udniowej Polsce ponad dwie\u015bcie zabytkowych ko\u015bcio\u0142\u00f3w ma dach w stanie awaryjnym albo przedawaryjnym. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 z tych budynk\u00f3w jest czynna, wi\u0119c ka\u017cdego dnia pod przeciekaj\u0105cym dachem siedz\u0105 ludzie. Nie ma jednej centralnej ewidencji takich obiekt\u00f3w, wojew\u00f3dzcy konserwatorzy prowadz\u0105 w\u0142asne listy, ale wszyscy przyznaj\u0105, \u017ce skala problemu ro\u015bnie.<\/p>\n

Specyfika pracy, kt\u00f3rej nie zna przeci\u0119tna ekipa<\/h2>\n

Naprawa dachu na zabytkowym ko\u015bciele to nie to samo, co po\u0142o\u017cenie dach\u00f3wki na nowym domu. Na pocz\u0105tek trzeba uzyska\u0107 zgod\u0119 konserwatora. On narzuca materia\u0142y, technologi\u0119, czasem nawet kolor zaprawy. Do tego dochodzi logistyka: rusztowania cz\u0119sto buduje si\u0119 r\u0119cznie, poniewa\u017c ci\u0119\u017cki sprz\u0119t nie mie\u015bci si\u0119 na w\u0105skich cmentarnych alejkach. Praca odbywa si\u0119 w kurzu, w gruzie, przy ograniczonej widoczno\u015bci i pod presj\u0105, by nie uszkodzi\u0107 fresk\u00f3w albo polichromii znajduj\u0105cych si\u0119 pod dachem.<\/p>\n

Do\u015bwiadczone ekipy, kt\u00f3re maj\u0105 na koncie takie realizacje, przyznaj\u0105, \u017ce po\u0142owa czasu pracy schodzi na dokumentacj\u0119, pomiary i konsultacje z konserwatorem. Druga po\u0142owa to fizyczna robota, kt\u00f3ra bywa bardzo powolna. Wymiana jednego prz\u0119s\u0142a dachu na kilkusetletnim ko\u015bciele mo\u017ce zaj\u0105\u0107 cztery miesi\u0105ce, podczas gdy na zwyk\u0142ym budynku to kwestia dw\u00f3ch tygodni. Nic dziwnego, \u017ce wielu dekarzy woli zosta\u0107 przy nowych budynkach.<\/p>\n

Kto\u015b musi jednak wykonywa\u0107 t\u0119 prac\u0119. I tutaj pojawia si\u0119 w\u0105ska grupa firm, kt\u00f3re \u015bwiadomie stawiaj\u0105 na konserwacj\u0119 obiekt\u00f3w sakralnych. Zazwyczaj wywodz\u0105 si\u0119 z region\u00f3w o du\u017cej g\u0119sto\u015bci zabytk\u00f3w, takich jak Ma\u0142opolska, \u015al\u0105sk czy Podkarpacie. Nauczyli si\u0119 porusza\u0107 w g\u0105szczu przepis\u00f3w, maj\u0105 w\u0142asnych wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w-konserwator\u00f3w i potrafi\u0105 negocjowa\u0107 terminy z parafiami, kt\u00f3re nie zawsze p\u0142ac\u0105 na czas.<\/p>\n

Warto, \u017ceby proboszczowie i zarz\u0105dcy diecezjalni wiedzieli, czego szuka\u0107 przy wyborze wykonawcy. Do\u015bwiadczenie to nie tylko zdj\u0119cia z poprzednich realizacji, ale te\u017c znajomo\u015b\u0107 konkretnych technik, na przyk\u0142ad:<\/p>\n